‘Erzurum ne kadar Türk kaldı ki Kerkük Türk kalsın´ “Dilimizin ve türkülerimizin sokulmadığı yere kasıla kasıla giriyoruz!”
Türkiye Dil ve Edebiyat Derneği Erzurum Şube Başkanı Murat Ertaş´la AVM Kültürü ve Dil üzerine sohbet ettik. AVM´nin, dil, kültür, tüketim, ticaret ilişkileri açısından büyük oranda İngiliz kültürünün şirinleştirilmiş elçileri, casusları olduğunu söyleyen Ertaş, “Bizim geleneksel ticaret merkezlerimiz olan çarşı ve meydan kültürümüzün ötesinde, Batılı bir zihniyetin tezahürüdür.” dedi
Tarih: 3.10.2017 08:00:32/ 19729okunma / 0yorum

 

Nesrin Çetinkaya

Ertaş´la gerçekleştirdiğimiz söyleşiyi ilgiyle okuyacağınıza inanıyoruz… Buyurun

GENEL İTİBARİYLE AVM´LERİ NASIL DEĞERLENDİRİYORSUNUZ?

Kısa adı AVM olan alışveriş ve sosyal merkezleri, bizim geleneksel ticaret merkezlerimiz olan çarşı ve meydan kültürümüzün ötesinde, Batılı bir zihniyetin tezahürüdür. Bir şeye toptan karşı çıkma bağnazlığına elbet düşmeyeceğiz; lâkin popülizm, küreselleştirme tezgâhlarına da gelmemeye direneceğiz.

Erzurum´a bundan sekiz sene evvel ilk AVM (İlk açıldığında adı Redevco olup sonra Erzurum AVM´ye dönüştürülen Yenişehir´deki AVM) açıldığında yazdığım gazete yazısında (1 Kasım 2009) belirttiğim gibi AVM´lerin elbette olumlu tarafları da vardır: Her sınıftan, sosyal tabakadan, meslek grubundan ve statüden insanın aynı mekânda karşılıklı etkileşim ve iletişimle daha iyi sosyalleşebilmeleri; mağaza çalışanlarının nazik, sevecen, samimi ve eğitimli olmaları ve bunun şehrin diğer esnaflarına olumlu tesiri, AVM´deki mağazalarda ürün çeşidi ve zenginliği, kış memleketi Erzurum´da kapalı bir sosyal yaşam alanı ihtiyacını karşılaması vs.

Ancak her AVM´nin, dil, kültür, tüketim, ticaret ilişkileri açısından büyük oranda İngiliz kültürünün şirinleştirilmiş elçileri, casusları olduğunu söylemeliyim.

DİLİMİZİN VE TÜRKÜLERİMİZİN SOKULMADIĞI YERE KASILA KASILA GİRİYORUZ!

DİL VE KÜLTÜR AÇISINDAN AVM´LERİ DEĞERLENDİR MİSİNİZ?

Benim için AVM eşittir, yabancı kimlikler, yabancı veya spastik tabelalar, yabancı müzikler, çığırtılar, yabancı görseller, resimler… Bu bir işgal değil midir, bir hegemonya.

Tarih boyunca tüm bilge kişilerin üzerinde hem fikir oldukları bir konu var: Dil. Bir milletin varlığının adı olan dil. Dil, bir milletin namusudur. Dil, bir milleti yok etmek için kullanılan en sinsi silahtır, sonra kültür…

Soruyorum size, sizin nezdinizde tüm kamuoyuna… AVM´de türkü duyuyor musunuz, ya sanat musikisi…  Türk´e ait bir ezgi… Kanun sesi var mı, ut, santur, bağlama… Yok. O halde orada Türk yok. Türkülerimizin sokulmadığı yere kasıla kasıla giriyoruz ama… Bu ihanet değilse nedir? En iyi ihtimalle cahilliktir, Batı´ya hayranlık ve şarlatanlıktır, umursamazlık ve gaflettir.  İş vatana, millete, bayrağa gelince mangalda kül bırakmıyoruz. Bizim neremiz milliyetçi, neremiz muhafazakâr?

DİL AÇISINDAN BAKTIĞIMIZDA

Bir kere hemen hemen tüm AVM´lerde olduğu gibi bu AVM´nin de adı kendini ele veriyor. MNG MALL… Gördüğüm kadarıyla MNG Alışveriş ve Sosyal Yaşam Merkezi deniyor hep; lâkin AVM´nin orijinal adı MNG MALL… 

AVM´de tabelaların kaçı Türkçe? Yabancı tabelalar yetmezmiş gibi Türkçe´yi bozarak türetilen yoz ve melez tabelalar da arttı. AVM´den içeri girdiğinizde kibirle ve şaşkın yürüyen insanlarıyla, kulağınıza gelen şuh müziklerle, yabancı dille donatılmış tabelalarla hiç Türk çarşısında geziyormuş hissine kapılıyor musunuz?

Copy center, consept, shopping, home, resort gibi atadan dededen kalma kelimelerimizin yanında MALL´ımız eksikti. Mall, yani İngilizlerin alışveriş merkezine koydukları ad. Türkiye´de, Erzurum´da biz de bir İngiliz ruhuyla MALL sahibi olduk. Ne mutlu İngilizcemize... Hayırlı olsun. İngilizcemizi yaşatanlara minnettarız. Sonra da kalk “Kerkük Türk´tür Türk kalacak..”  Erzurum ne kadar Türk kaldı ki Kerkük Türk kalsın.. Pratik Türkçenin neredeyse yüzde ellisi İngilizceden alınan kelimeler… Dilimiz artık “Türkçe” değil, “Turkche” olmuş. Adam tabela asmış “Dönerchi”. Bu ihanettir, net. Gönüllü sömürge olmadır. İzahı yok. Türklüğünden, dilinden ve kültüründen utanmadır. Hal böyleyken, bizim ilk kaygımız Erzurum Türk´tür Türk kalacak olmalı.

TİCARET KÜLTÜRÜMÜZ AÇISINDAN BAKTIĞIMIZDA

Bir kez AVM´lerde herkes birbirine yabancı… Herkesin gözü sadece vitrinlerde ve tüketim içgüdülerinde… Herkeste bir tüketerek, harcayarak ötekinin önüne geçme yarışı… İnsanlar harcadıkça, israf ettikçe statü kazandıklarını sanıyorlar, kendilerine güvenleri geliyor. Bak şu profesör şunu giyiyor ben de aynından giyineyim. Aynı kıyafeti giyen kendisini ötekiyle eş görüyor. Hocanın kürkü hikâyesindeki gibi.. Dükkân sahipleri gelirlerinin büyük bölümünü kiraya veriyor. Verdikleri verginin büyük bölümü de Erzurum dışına çıkıyor. Modern insan gibi iş yerleri de bencil ve soğuk… İsrafın olduğu yerde bereket olmaz. Yeni nesil gözlerini AVM´lerde açtı, bu yüzden yeni nesil ne bilsin çarşının bereketini, dostluğunu, muhabbetini, dayanışmasını…

AVM şehrin çarşı ve caddelerini yalnızlaştırdı, AVM açılışını bu bakımdan da hiç önemsemiyorum. Her AVM olumsuz manada bir kentsel dönüşümdür. Cumhuriyet Caddesi, Gürcükapı, Taşmağazalar, Mahallebaşı şehrin kendisidir, insanıdır, kimliğidir. Belki istihdam diyeceksiniz, AVM olmasa da birçok ticarethane cadde ve çarşıda aynı istihdamı oluşturacaktı. Üstelik AVM´ler ruhen içimize sinen ve bizi kemiren truva atlarıdır. Dayattığı kimlik, eğlence, görseller, sosyal yaşam alternatifleri, şuh müzik vs. enstrümanlarıyla... AVM´lerde Türk kokusu almanız çok zor. Birçok insan AVM´lere özünden, kendi töresinden kaçmak ve farklı bir kimliğe bürünmek için gidiyor... O kimlik de maalesef harcayarak statü kazanma ve kendini "eropalı" hissetme hazzı.

TEK BAŞINA AVM OLMAZ ÇEVRE DÜZENLEMESİ ŞART!

AVM´ler elbet şehir dışına yapılmalıdır. Yapılan konutlarla, açılan iş yerleriyle yaya, iş ve araç yoğunluğu artan caddeler trafiği kaldıramaz hale gelir. İnsan ve araç yoğunluğunu artıran her yatırımla beraber o yatırımlara giden yollara yeni yollar eklenmeli, eski yollar gözden geçirilmeli. MNG MALL´ın önündeki caddede onlarca kahveci ve yemek salonu açıldı, yeni konutlar yapıldı, okul bağlantı yolları var, ETÜ´ye, otogara ve havaalanına gidenlerin yoğunluğu var... Ne olacak şimdi?
Çile bülbülüm çile! Erzurum Büyükşehir Belediyesi, mutlaka bu işe el atacaktır, diye düşünüyorum.

Şehrin bir tarafı boşalırken diğer tarafı yoğunluktan tıkanıyor, izdiham yaşanıyor. Şehrin genleriyle oynamak buna denir.

 

 

 

 








Kaynak:

Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Dadaş Ortaokulu´nda Mevlid-i Nebi etkinliği
Dadaş Ortaokulu´nda Mevlid-i Nebi etkinliği
Erzurum Yakutiye İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı Dadaş Ortaokulu,Mevlid-i Nebi Haftası münasebetiyle bir dizi etkinlik düzenlendi.
Fırat Aydınus´a derbiden sonra ilk görev
Fırat Aydınus´a derbiden sonra ilk görev
Spor Toto Süper Lig´de 11. haftadaki Galatasaray - Fenerbahçe derbisinden sonraki hafta orta hakem olarak görev alamayan Fırat Aydınus, 13. haftada Kasımpaşa - Yeni Maltayspor maçında düdük çalacak.
Ülkü Ocakları´ndan Vali Memiş´e ziyaret
Ülkü Ocakları´ndan Vali Memiş´e ziyaret
Ülkü Ocakları İl Başkanı Haktan Genç beraberinde yönetim kurulu üyeleri ile birlikte Erzurum Valisi Okay Memiş´i ziyaret etti.
Soğuk havalarda kuru cilde dikkat
Soğuk havalarda kuru cilde dikkat
Dermatoloji Uzmanı Dr.Ata Nejat Ertek, soğuk havalarda cilt kurumasına dikkat çekti.
Ali Şafak Öztürk: "Erzurumspor maçı ile galibiyetlere başlayacağız"
Ali Şafak Öztürk: "Erzurumspor maçı ile galibiyetlere başlayacağız"
Antalyaspor Kulübü Başkanı Ali Şafak Öztürk, Akhisarspor karşısında istemedikleri bir mağlubiyet aldıklarını belirterek, Erzurumspor maçı ile yeniden galibiyetlere başlayacaklarını söyledi.
Bülent Korkmaz: "BB Erzurumspor deplasmanı zor geçecek"
Bülent Korkmaz: "BB Erzurumspor deplasmanı zor geçecek"
Antalyaspor Teknik Direktörü Bülent Korkmaz, son haftalarda iyi oynadıklarını belirterek, Büyükşehir Belediye Erzurumspor maçının çok zorlu geçeceğini kaydetti.
Çocuk sahibi olmak istiyorsanız stresten uzak durun
Çocuk sahibi olmak istiyorsanız stresten uzak durun
Kadın Hastalıkları Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı Prof.Dr. Bülent Berker, çiftlere tüp bebek tedavisine başladıklarında tedaviye başladıklarını ya da süreç hakkında bilgileri çok gerekmedikçe yakınlarına bile vermemelerini tavsiye etti. "Çünkü tüp bebek tedavisi eve canlı bebek götürünce anlam kazanıyor" diyen Berker," Naif ve hassas olan çiftlere her daim bebeklerinin olmadığının hatırlatılması onların stresini artırıyor. Nasıl kilo ve sigara bebek sahibi olmayı engelleyici sebeplerse, stres bile tek başına bebeğin olmasını engelleyici bir faktördür” dedi.
Vücuttaki istenmeyen benler psikolojiyi bozuyor
Vücuttaki istenmeyen benler psikolojiyi bozuyor
Dermatoloji Uzmanı Dr. Fatma Yıldız, vücuttaki istenmeyen benlerin psikolojiyi etkilediğini söyledi.
Vücuttaki çatlaklara dikkat
Vücuttaki çatlaklara dikkat
Dermatoloji Uzmanı Doktor Fulya Tezel, vücuttaki çatlaklara dikkat çekti.
Kuruyan ciltlerinizin formülü evlerinizde saklı
Kuruyan ciltlerinizin formülü evlerinizde saklı
Estetisyen ve Beslenme Koçu Emine Aytek, “Kuruyan ciltlerinizin formülü evlerinizde saklı” dedi.
Fıtık olduğunuzu nasıl anlarsınız
Fıtık olduğunuzu nasıl anlarsınız
Genel Cerrahi Uzmanı Doç.Dr. Fahri Yetişir, fıtığın kasları yerinde tutan sağlam bir dokuda olan karın duvarında açıklık veya yırtık oluşması olduğunu kaydederek, “Karın duvarı kaslarının iç tabakasında oluşan zayıflama sonucunda karın içi basınç artışları esnasında bu zayıf noktalarda bir yırtılma veya açılma olmaktadır.” dedi.
  Sağlık İl Müdürü Uçar´dan KOAH uyarısı
Sağlık İl Müdürü Uçar´dan KOAH uyarısı
Erzurum Sağlık İl Müdürlüğü, “Her Adımda Sağlıklı Nefes” sloganı ile KOAH hastalığına dikkat çekmek amacıyla etkinlikler düzenleyecek.
Tarım ve hayvancılık sektörünün paydaşları bir araya geldi
Tarım ve hayvancılık sektörünün paydaşları bir araya geldi
Erzurum´da Tarım ve hayvancılık sektörü temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirilen toplantıda bitkisel ve hayvansal üretimdeki başlıca sorunlar masaya yatırılarak, çözüm önerileri sıralandı.
Erhan Çelenk´ten taraftara müjde
Erhan Çelenk´ten taraftara müjde
Sakatlıktan tamamen kurtulan Erhan Çelenk, taraftarlara müjdeyi vererek, ‘‘ İnşallah bundan sonra eski Erhan´ı görecekler´´ dedi.
‘Kar Çiftçiler İçin Müjdedir´
‘Kar Çiftçiler İçin Müjdedir´
Kar yağışı birçokları için çile olsa da, çiftçileri sevindirecek bir gelişim. Atatürk Üniversitesi. Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü Bitki Besleme Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Nesrin Astam Yıldız, daha önce yaptığı açıklamayı tekrarlayarak, kar yağışının çiftçileri sevindirecek bir müjde olduğunu söyledi.
Erzurum Valisi Okay Memiş TRT Erzurum Radyosunun konuğu oldu
Erzurum Valisi Okay Memiş TRT Erzurum Radyosunun konuğu oldu
Erzurum Valisi Okay Memiş, TRT Erzurum Radyosunda yapımcılığını ve sunuculuğunu Yıldıray Çiçek´in yaptığı “Doğunun Sesi” adlı programa canlı yayın konuğu olarak katıldı. Gazeteci Esat Bindesen ve İhlas Haber Bölge Müdürü Ayhan Türkez´in sorularını yanıtlayan Vali Memiş, Erzurum Valiliğinin çalışmaları ve projeleri hakkında bilgiler verdi.
Rus sporculardan metrelerce yüksekten nefes kesen atlayış
Rus sporculardan metrelerce yüksekten nefes kesen atlayış
"Sakin Kent Uzundere" yabancı ekstrem sporcularının gözdesi oldu. Rusya´dan Türkiye´ye gelen 9 ekstrem sporcusu, ilçede daha önce belirlenen yüksek sıradağlardan görenlerin adeta nefesini kesen serbest uçuş ve paraşütle atlama gerçekleştirdi.
Doğu´da soğuk hava
Doğu´da soğuk hava
Doğu Anadolu Bölgesi´nde karla karışık yağmur ve kar yağışı etkili olacak. Bölgede gece en düşük hava sıcaklığı Ağrı´da eksi 5 derece olarak ölçüldü. Meteoroloji 12´nci Bölge Müdürlüğünden yapılan açıklamada, bölgede havanın parçalı ve zamanla çok bulutlu olması bekleniyor.
Nene Hatun Çocuk Evleri Sitesinde Dünya Çocuk Hakları Günü etkinliği
Nene Hatun Çocuk Evleri Sitesinde Dünya Çocuk Hakları Günü etkinliği
Dünya Çocuk Hakları günü Erzurum´da çeşitli etkinliklerle kutlanıyor.
Burun estetiğinin önemli kriterleri
Burun estetiğinin önemli kriterleri
Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı Doç.Dr.Yavuz Selim Yıldırım, ülkemizde burun ameliyatları en sık yapılan estetik operasyonların başında geldiğini söyledi. Yıldırım, ”Estetik kaygılar ve buruna bağlı sağlık sorunları nedeniyle burun estetiği olanların sayısı her geçen gün artmaya devam ediyor” dedi.
Jandarma´dan Şehitler anısına hatıra ormanı
Jandarma´dan Şehitler anısına hatıra ormanı
Aşkale İlçe Jandarma Komutanlığı´nce ilçede tüm şehitler anısına oluşturacağı hatıra ormanına ağaç dikimi gerçekleştirildi.
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Erzurum için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
05:43 07:28 12:27 14:51 17:09 18:41
-Global ısınma yükselen deniz seviyesi 2050 yılında shangai ve deniz kıyısındaki Çin şehirlerinde büyük sellere neden olacak.bu sellerde 76 milyon kişi evsiz kalacak. -Üzerinde barkodu olan ilk ürün Wringleys marka sakızdır. -Kereviz yerken harcanan ka

İlginç Bilgiler 3
Etin pişerken dağılmaması için suyuna birkaç damla sirke koyun. Etin suyunun berrak olması için üstünde oluşan köpüğü bir kevgir ile temizleyin.

Et Yemekleri Tarifleri İle İlgili Püf Noktaları