Doğu Anadolu´nun Gastronomi Kalesi Erzurum
Türkiye´nin ünlü Gastro Makalecisi Araştırmacısı Şef Süleyman Engin, Doğu´nun Gastronomi (iyi yemek düşkünlüğü- iyi yemek sanatı) haritasını çıkardı. Buna göre, Erzurum Doğunun iyi yemek yapma konusunda kalesi durumunda.
Tarih: 9.11.2018 08:45:30/ 1070okunma / 0yorum

 

Sinan AYDIN

Doğu Anadolu´nun Gastronomi kalesi Erzurum, bulunduğu bölgenin gastronomi kültürünü yüzlerce yıllık gelenekle rengârenk bir lezzet ahengi ile yeryüzüne sunmaya devam ediyor. Türkçe kelime anlamı iyi yemek düşkünlüğü-yemekten anlama ya da bir diğer ifadeyle yemek sanatı olan Gastronomi, Erzurum için de önemli bir yere sahip. Yiyecek içecek kültür biliminin en özgün kimliğine sa­hip olan Erzurum, asırların ötesinden gelen lezzet kimliğini yaşatıp koruyarak, bir anlamda dünyada ki gurme turizmine de elçilik edebilecek bir zenginliğe sahip. Erzurum, bir ilk olma çerçevesinde kendi gastronomi kültürünü yerel ürün haritası eşli­ğinde, yemek hikâyeleri ile beraber ön plana çıkarmayı başararak bir anlamda kendi ekonomisi başta olmak üzere, ülke gastronomisine ciddi katkılar sağlayacak gurme turizminin de önünü açmıştır. Ünlü Araştırmacısı Şef Süleyman Engin´in yaptığı araştırma ve Erzurum portalında yapılan derlemeye göre; eski medeniyetlerin şehir gastronomisine kattığı değerlerin dışında, günümüz Erzurum´un soğuk kış koşulları da şehrin yiyecek içecek kültürünün şekillenmesinde büyük rol oynamıştır.

ERZURUM, KENDİ COĞRAFYASINA ÖZGÜ BİR GASTRO KÜLTÜR MİRASINA SAHİP…

Her şehrin tarihi kültürel zenginliklerin yanı sıra birde gastro kimlik kültürü vardır. Erzurum gastronomi kültürünün dünya gastronomi arenasında boy gösterip, şehir olarak bende varım kısmına büyük ölçüde öncülük eden kahramanları da unutmamak lazım. Erzurum´da bu anlamda şehrin gastronomi kimliği ile gastronomi alanın­da Gaziantep´ten sonra UNESCO´ya aday gösterebilecek niteliktedir. Güneydoğu Anadolu Bölgesi´nin gastronomi şehri olan Gaziantep nasıl ki UNESCO tarafından gastronomi alanında ‘Yaratıcı Şehirler Ağı´na dahil edildiyse, Erzurum´da kendi gastronomi kültürünün çeşitliliği ve zenginliği ile bulunduğu bölgenin yeme içme kültürüne yön vermekte olup UNESCO´ya aday zengin bir gastro kimlik haritasına sahiptir. Bu harita üzerinde şekillenen yemiş, ürün ve zerzevatlar Er­zurum mutfağının şekillenmesine büyük katkı sağlamıştır. Bugüne kadar Erzurum mutfağı ile ilgili pek çok konu paylaşımı gerçekleştirilmiştir. Yazılar yazılmış, nice nice tarifler paylaşılmıştır.

Maalesef Erzurum mutfağı bugüne kadar ifade edilirken sadece Ayran Aşı, Cağ Kebabı, Kadayıf Dolması veya Lor Dolması gibi reçetelerden ibaret olduğu düşünülmüştür.

Oysaki Erzurum mutfağının zengin kültürü sadece bu tariflerde saklı değil tüm hatları ve asırlık hikâyeleri ile var olan bir gastro kültür mirası olarak karşımıza çıkmaktadır. 150 yemek ve bununla birlikte Erzurum´un yerel ürün haritasını meydana getiren yüzlerce yerel ürün tespit edilmiştir. Tüm bu güzellikler gastronomi kültürü adı altında işlendiğinde; Aşmalı Yahni, Kelecoş, Çarıklı Fasülye, Lobiye, Tevek aşı, Şalgam dolması gibi onlarca yemekten tutun da Çiriş, Çaşır, Eşkin, Ağuz, Kavurga, Kavut, Kag, Ekşili Pestil gibi daha ismini sayabileceğimiz nice kavramlar ön plana çıkmaktadır. Yerel haritada yer edinmiş olan bu ürünlerin Erzurum mutfak kültürünün aroma dilini kusursuz bir biçimde oluşturmaktadır.

BAŞ KÖŞEDE CAĞ KEBABI VAR

Cağ kebabı bilindiği üzere Erzurum´un gastro haritasında baş köşede yer almaktadır.

Birçok yerde ‘Çağ Kebabı´ şeklinde yanlış telaffuz edilse de doğrusu Cağ Kebabı´dır. Türkiye´nin pek çok şehrinde anonim mutfak kültürü olarak ifade edilen döner yapılır ancak Erzu­rum dönercilerinin lezzet ustalığı tartışılmaz derecede kendisini kanıtlamıştır. Bilhassa etteki yağ oranını çok iyi dengele­yen Erzurum dönercileri eti servis ederken kuru reyhan kullanmaktadırlar. Odun ateşinde pişirilmiş ete kuru reyhan veya tarhunun çok yakıştığının cevabını en iyi Erzurum´da bulabilirsiniz.

Et Erzurumlular için bağımlılık derecesinde alışılmış bir gelenektir. Erzurum ve ilçelerinde yediden yetmişe herkes mutlaka et hakkında bir fikir sahibidir. Erzurumlular eti bir şölen havasında misafirlerine ikram edip aynı şekilde tüketirler.

GASTRONOMİ KÜLTÜRÜ DÜNYA EKONOMİSİNE BÜYÜK KATKILAR SUNMUŞTUR

Sonuç itibari ile her ülkenin, bölgenin, şehrin, kasabanın, köyün ve her yerelin bir gastronomi kültürü vardır. Gastronominin kültür ve turizm üzerinde ki önemi değerlendirilip, ele alındığı takdirde yeni destinasyonların oluşturul­masına büyük ölçüde katkı sağlamış olur. Erzurum, bulunduğu bölge ve sahip olduğu flora itibari ile Türkiye´nin önemli gastronomi merkezlerinden bir tanesi olarak değerlendirilmesi mümkündür. Şehirde hayata geçirilen projeler kapsamında faaliyet olarak uygun festival, yarışma, çalıştay, saha çalışmaları workshop gibi aktivitelerin gelenekselleştirilmesi ve sürdürülebilir hale getirilmesi ilerde Erzurum´u bir dünya gastronomi şehri olarak tüm dünyayı kendisine hayran bırakacaktır.

 








Kaynak:

Anahtar Kelimeler: Doğu Anadolu Gastronomi Kalesi Erzurum
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanı´ndan K7A talimatı
Erzurum Büyükşehir Belediye Başkanı´ndan K7A talimatı
“Erzurum kış memleketi, her okulda kapalı spor salonu olmalı”
 Sağlıklı İletişimi Tiyatro ile Pekiştirdiler
Sağlıklı İletişimi Tiyatro ile Pekiştirdiler
Sağlık çalışanları tiyatrocu oldu
MHP İl Başkanı Karataş´tan Berat Kandili mesajı
MHP İl Başkanı Karataş´tan Berat Kandili mesajı
MHP Erzurum İl Başkanı Naim Karataş, Berat Kandili münasebetiyle bir mesaj yayımladı.
 Para çok çoban yok…
Para çok çoban yok…
Erzurum köylüsü, 10 ile 15 bin TL aylık maaşla sosyal medyadan çoban arıyor…
Hakkımızı helal etmiyoruz
Hakkımızı helal etmiyoruz
B.B Erzurumspor Başkanı Hüseyin Üneş, hakem hatalarına isyan etti:
Erzurumspor – Akhisar maçını Arslanboğa yönetecek
Erzurumspor – Akhisar maçını Arslanboğa yönetecek
Spor Toto Süper Lig´in 28. haftasında oynanacak olan maçlarda görev yapacak hakemler belli oldu. Erzurumspor´un 15 Nisan´da Erzurum´da oynayacağı Akhisarspor karşılaşmasını Suat Arslanboğa yönetecek.
Mustafa Ilıcalı yaşadığı acıyı kaleme aldı
Mustafa Ilıcalı yaşadığı acıyı kaleme aldı
Geçmişte trafik kazalarında yakınlarını kaybettiği için trafik canavarının ailelerde yaşattığı acıyı iyi bilen isim olan Mustafa Ilıcalı, Atilla Dölekli´nin hayatını kaybettiği kazaya en çok üzülenlerden biri oldu. Ilıcalı, yaşadığı acı ve üzüntüyü Yeni Şafak gazetesinde yazdığı köşe yazısı ile kaleme alıp, vatandaşlara ‘trafik güvenliği konusunda azami hassasiyet´ ricasında bulundu.
TOKİ Palandökendeki evleri teslim etmeye başladı
TOKİ Palandökendeki evleri teslim etmeye başladı
.
Köylüye orman eli değdi
Köylüye orman eli değdi
.
Erzurum´da 2 ayda 23 şirket kuruldu
Erzurum´da 2 ayda 23 şirket kuruldu
.
Bile bile zehir alıyoruz
Bile bile zehir alıyoruz
Daha önceden birçok kez sahte kozmetik ürünlerinden dolayı yaşanan sıkıntıları görüp bilmemize rağmen hala sağlığımızı hiçe saymaya devam ediyoruz.
Erzurum Kızılelma Gençliği´nden Sekmen´e tam destek
Erzurum Kızılelma Gençliği´nden Sekmen´e tam destek
.
Hala önem vermiyoruz
Hala önem vermiyoruz
Erzurum´da çoğu evde kullanılan kombi bakım oranı hala çok düşük. Vatandaş, bir sorun çıkmadıkça kombi bakımı yaptırmıyor.
 Yüzde 50 Hibe Destekli Yeni Ahır-Ağıl Yapımlarında Fırsatı kaçırmayın
Yüzde 50 Hibe Destekli Yeni Ahır-Ağıl Yapımlarında Fırsatı kaçırmayın
Çiftçilere devlet destekli ahır yapma fırsatı
Ezana saygısızlığa Solist Fikret Şimşek´ten şiirli tepki
Ezana saygısızlığa Solist Fikret Şimşek´ten şiirli tepki
Erzurumlu mahalli sanatçı ‘Dadaşlar Fasıl Ekibi´ solisti Fikret Şimşek, Taksim´de ezanın protesto edilmesine karşılık şiir okuyarak tepki gösterdi.
 Galatasaray taraftarları maddi zarara neden oldu
Galatasaray taraftarları maddi zarara neden oldu
Büyükşehir Belediye Erzurumspor ile Galatasaray arasında Pazar günü akşam oynanan Süper Lig maçında, konuk taraftarların bulunduğu misafir tribününde büyük hasar meydana geldi.
Erzurumspor ‘da Mehmet Özdilek ile yollar ayrıldı
Erzurumspor ‘da Mehmet Özdilek ile yollar ayrıldı
Süper Lig´in 24. haftasında Galatasaray ile 1-1 berabere kalan Büyükşehir Belediye Erzurumspor´da, teknik direktör Mehmet Özdilek yollar ayrıldı.
Orman kanunlarında para cezası tarifesi değişti
Orman kanunlarında para cezası tarifesi değişti
Ormandan izinsiz toprak almanın da cezası var, bir gece dahi olsa konaklamanın da. Orman yangınına müdahale etmeyen vatandaşa, para cezası kesilebiliyor.
Yaban hayatına devlet baba eli değdi
Yaban hayatına devlet baba eli değdi
12 Bin 178 hayvan tedavi edildi, 5 bin 733´ü doğal yaşam alanlarına bırakıldı...
Erzurum´da evlilik azaldı, boşanma çoğaldı..!
Erzurum´da evlilik azaldı, boşanma çoğaldı..!
Erzurum´da 2018 yılı ölçeğinde, bir önceki döneme göre evlenme sayısında düşüş, boşanma sayısında ise artış görüldü. Evlenme sayısında yüzde 5.8 düşüş, boşanma sayısında ise yüzde 26.3´lük artış belirlendi.
 İspir´deki Elmalı Mağarası ziyaretçilerini bekliyor
İspir´deki Elmalı Mağarası ziyaretçilerini bekliyor
Erzurum´un İspir ilçesinde bulunan ve ziyaretçilerin büyüleyen Elmalı mağarasına ilgi her geçen yıl artıyor.
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Erzurum için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
05:43 07:28 12:27 14:51 17:09 18:41
Salatalık bir sebze değil, meyvedir.

İlginç Bilgiler 8
Kurabiye hamurunun elinize yapışmasını istemiyorsanız ellerinizi soğuk suyla ıslatıp kuruladıktan sonra kurabiyeye şekil verin. Kurabiyelerin zamanla sertleşmemesi için yanlarına bir-iki dilim kabuklu elma koyarak saklayınız. Elmanın yayacağı nem sayesin

Kurabiye - Bisküvi Tarifleri İle İlgili Püf Noktaları